Pokrywy do studzienek ogrodowych – co to i jaka jest ich funkcjonalność?

Pokrywy do studzienek ogrodowych – co to takiego?

Studzienki kanalizacyjne – gdziekolwiek jesteś czy będziesz są wszędzie, są wszechobecne i rozłożone wzdłuż drogi, a także w ogrodach. Otwory kanalizacyjne to punkty dostępu, które prowadzą do podziemnych urządzeń kanalizacyjnych lub systemów odwadniających. Miejsca te potrzebują ochrony na powierzchni, a więc przykrycia specjalną pokrywą. Właz studzienkowy idealnie zabezpiecza studzienki ściekowe, szamba i studnie, gwarantując łatwy dostęp do niej dla techników czy serwisantów. Dlaczego każda studia powinna mieć taką pokrywę, bez względu czy jest to studnia kanalizacyjna czy wodomierzowa? Bo ich głównym celem jest ochrona pieszych i zwierząt przed przypadkowym wpadnięciem, ale także ochrona przed zanieczyszczeniami (śmieci, materiały organiczne), które mogą zatkać kanalizację lub systemy wodne. Ponadto pokrywa do studni stanowi kluczową rolę w utrzymaniu jakości wody i bezpieczeństwa użytkowników.

Dekle do studzienek mogą przybierać różne kształty – okrągłe, kwadratowe czy prostokątne oraz różne rozmiary. Materiał z jakiego się je wykonuje to głównie ocynkowana stal, żeliwo, polimer, materiały kompozytowe czy też beton. Wybór odpowiedniego rodzaju włazu zależy od jego przeznaczenia, przewidywanych obciążeń i szczelności, ponieważ to wszystko decyduje jaką klasę obciążeniową wybrać, by zmniejszyć ryzyko uszkodzenia pokrywy, jednocześnie nie narażając nikogo i niczego na ryzyko wypadku.

• Rodzaje pokryw na studzienki i ich funkcje
• Nośność studzienki – czyli jakie normy obowiązują?
• Właz polimerowy – idealny do ogrodu
• Czy o pokrywę do studzienki trzeba dbać?
• Dlaczego włazy do studzienek są okrągłe?
• Wybór odpowiedniej pokrywy na studnie – podsumowanie najważniejszych kwestii

Rodzaje pokryw na studzienki i ich funkcje

Pokrywy do studzienek i szamb mogą być wykonywane z różnych materiałów, m.in. żeliwa, betonu, stali oraz tworzyw polimerowych. Każde z tych rozwiązań ma inne właściwości, dlatego materiał powinien być dobierany przede wszystkim do miejsca montażu, sposobu użytkowania i parametrów konkretnego produktu.

Pokrywy polimerowe nie korodują w taki sposób jak elementy metalowe i mogą być stosowane m.in. na posesjach oraz w ogrodach, pod warunkiem że ich parametry odpowiadają miejscu montażu. Są dostępne w różnych kształtach i kolorach, dzięki czemu łatwiej dopasować je do otoczenia.

Pokrywy żeliwne są cięższe i stosowane również tam, gdzie wymagane są większe parametry obciążeniowe. Nie należy jednak zakładać, że każdy właz żeliwny nadaje się do ruchu samochodowego — zawsze trzeba sprawdzić klasę obciążenia konkretnego modelu.

Pokrywy betonowe są masywne i spotykane m.in. przy tradycyjnych studzienkach i zbiornikach. Ich zastosowanie również powinno wynikać z parametrów konstrukcji oraz miejsca montażu.

Nie warto więc wybierać pokrywy wyłącznie na podstawie materiału. Oprócz niego znaczenie mają wymiary, kształt, sposób zamknięcia, miejsce użytkowania oraz deklarowana przez producenta klasa lub dopuszczalne obciążenie. Wybierając pokrywę do swojej posiadłości zdecydujmy się na pokrywę z tworzywa sztucznego, które z rozwojem technologii są równie trwałe i wytrzymałe, a do tego estetycznie wyglądające.

Nośność studzienki – czyli jakie normy obowiązują?

Nośność pokrywy do studni zależy od miejsca, w którym ma zostać umieszczona oraz od rodzaju ruchu jaki będzie się przez nią przemieszczał. Zupełnie inne parametry obciążeniowe będzie miał właz ogrodowy, po którym będziemy chodzić rzadko, a zupełnie inne właz, który będzie na ulicy czy na pasie startowym dla samolotów. Zatem wybierając pokrywę kanalizacyjną do przydomowego podjazdu czy ogrodu warto zapoznać się, jakie właściwości mają poszczególne pokrywy i wybrać tą najbardziej odpowiednią do naszych potrzeb.

Norma BS EN 124:2015 - norma ta oblicza obciążenie ruchowe i stosuje się je tam, gdzie ruch może odbywać się z większą prędkością. Norma ta określa 6 kodów klas obciążenia i są to:

• A15 – 1,5 tony; dla pieszych i rowerzystów, pokrywy studzienkowe do ogrodu, parków
• B125 – 12,5 tony; przydomowe podjazdy, deptaki, miejsca w których jest ruch o małym natężeniu samochodów
• C250 – 25 ton; miejsca przy krawężnikach, parkingi, ruch ograniczony do wolno jeżdżących i lekkich użytkowo pojazdów
• D400 – 40 ton; główne drogi, gdzie ruch jest częsty i szybki
• E600 – 60 ton; magazyny, obszary gdzie jeżdżą ciężarowe, przemysłowe samochody przewożące maszyny i pojazdy
• F900 – 90 ton; lotniska, miejsca najcięższych pojazdów

Ważne: sama informacja o zgodności produktu z normą EN 124-6 nie zastępuje informacji o jego konkretnej klasie lub dopuszczalnym obciążeniu. Jeśli pokrywa ma być montowana w miejscu narażonym na ruch pojazdów lub inne większe obciążenia, należy sprawdzić parametry podane przez producenta dla danego modelu.

Właz polimerowy – idealny do ogrodu

Pokrywa polimerowa, czyli ta wykonana z tworzywa sztucznego znajdzie zastosowanie przy domu. Takie pokrywy dostępne są w różnych rozmiarach i kształtach, więc dopasowanie ich do konkretnego miejsca nie będzie problemem. Wykonanie z kompozycji polimerowej pokrywa zapewnia doskonałe właściwości, jest odporna na korozję i zmienne warunki atmosferyczne. Cechuje się lekkością, dużą wytrzymałością i łatwą instalacją. Włazy plastikowe jak sama nazwa mówi, nie są metalowe, a więc nie zainteresują potencjalnych złodziei. Ponadto pokrywy do studzieniek można kupić w kolorze czarnym lub zielonym, dzięki czemu idealnie wkomponują się w każdy ogród. Są praktycznie nie widocznie na powierzchni ziemi i znacznie lepiej wglądają w aranżacji ogrodowej przestrzeni. Jest to najlepsza alternatywa dla włazów betonowych czy żeliwnych, które są droższe i cięższe. A lekkość to prawdziwy atut jeśli chodzi o drobne prace konserwatorskie.

Jak dobrać rozmiar pokrywy do studzienki lub szamba?

Przy wyborze pokrywy nie należy kierować się wyłącznie oznaczeniem znajdującym się w nazwie produktu. Przykładowo „pokrywa 80 cm” nie musi oznaczać otworu o średnicy 80 cm. Przed zakupem warto zmierzyć przede wszystkim:

• światło studzienki, czyli rzeczywisty otwór, który ma zostać przykryty,
• miejsce, na którym będzie opierał się kołnierz,
• kształt otworu i miejsca montażu,
• dostępną przestrzeń wokół włazu.

Dobrym przykładem jest Pokrywa 80 HD. Jej zewnętrzna średnica kołnierza wynosi 80 cm ±5 mm, natomiast światło ma średnicę 58,5 cm, a sama klapa 68,5 cm. Wysokość zestawu z kołnierzem wynosi około 7,5 cm.  Oznacza to, że przed zamówieniem trzeba ustalić, którego elementu pokrywy dotyczy podawany wymiar, i porównać go z wymiarami istniejącej studzienki.

Pokrywa okrągła czy kwadratowa?

Kształt pokrywy powinien być dopasowany przede wszystkim do istniejącego otworu i miejsca osadzenia kołnierza. Nie ma zasady, że jeden z tych wariantów jest zawsze lepszy. Okrągłe modele 80 HD mają kołnierz o średnicy 80 cm i światło 58,5 cm. W przypadku kwadratowej pokrywy 4IQ sama klapa mierzy 58,5 x 58,5 cm, natomiast kołnierz 68 x 68 cm.  Przed zakupem warto więc najpierw zmierzyć istniejącą studzienkę, a dopiero później wybierać kształt produktu.

Zobacz porównanie najlepszych modeli

Poszczególne pokrywy różnią się przede wszystkim kształtem, wymiarami oraz sposobem zamknięcia. Przy porównywaniu modeli warto zwracać uwagę osobno na wymiar klapy, światło otworu i wymiar kołnierza, ponieważ nie są to wartości zamienne.

Modele 80 HD z kluczem i bez klucza mają takie same podstawowe wymiary, dlatego wybór pomiędzy nimi dotyczy przede wszystkim sposobu dostępu do studzienki. Pokrywa kwadratowa wymaga natomiast innego miejsca osadzenia kołnierza.

Pokrywa do studzienki z kluczem czy bez?

Wersja z kluczem pozwala ograniczyć możliwość przypadkowego lub niepożądanego otwarcia włazu. Może być więc praktyczna w miejscach, w których zależy nam na większej kontroli dostępu.

Wariant bez dodatkowego zamknięcia będzie prostszy w obsłudze, jeśli studzienka musi być stosunkowo często otwierana. W przypadku okrągłych modeli 80 HD podstawowe wymiary wersji z kluczem i bez klucza są takie same – różnica dotyczy przede wszystkim sposobu otwierania.

Czy o pokrywę do studzienki trzeba dbać?

Stan pokrywy warto okresowo kontrolować bez względu na materiał wykonania. Należy sprawdzić przede wszystkim, czy klapa i kołnierz nie są pęknięte lub uszkodzone, czy pokrywa prawidłowo przylega oraz czy elementy zamknięcia działają poprawnie.

W przypadku elementów metalowych warto dodatkowo kontrolować oznaki korozji. Pokrywy polimerowe nie korodują w taki sposób jak metal, ale również powinny być regularnie sprawdzane pod kątem uszkodzeń mechanicznych i prawidłowego osadzenia.

Pokrywa ogrodowa powinna być także dodatkowo zabezpieczona przed dostępem osób nieupoważnionych, w tym dzieci, które nie zdają sobie sprawy z niebezpieczeństwa, jakie niesie za sobą zaglądanie do otworu studni. Te proste działania zdecydowanie wydłużą żywotność deklów, zapewnią bezpieczeństwo i czystą wodę.

Dlaczego włazy do studzienek są okrągłe?

Nie ma jednoznacznej odpowiedzi na to pytanie. Włazy studzienkowe to twór wykonany przez człowieka, a jak wiadomo każdy ułatwia sobie pracę tak, aby potem coś co się stworzy było funkcjonalne. Tak więc otwory studzienkowe z reguły tworzone były za pomocą narzędzi obrotowych, mające tendencję do tworzenia okrągłych kształtów. Taki kształt jest najbardziej funkcjonalny, inne są bardziej skomplikowane i mniej ekonomiczne.

Inną odpowiedzią jest to, że okrągła pokrywa nie spadnie z powrotem przez otwór, kiedy ją odwrócimy Natomiast w przypadku kwadratowych pokryw potencjalnie może spaść, gdy ją obrócimy po przekątnej. Kolejny argument za okrągłymi pokrywami jest taki, że w przypadku tych pokryw żeliwnych metalowych można je toczyć po ziemi, a więc łatwo transportować. Jest też tańsza i łatwiejsza w produkcji.

Jak wybrać pokrywę do szamba lub studzienki?

Przed zakupem najlepiej zacząć od dokładnego pomiaru istniejącego otworu. Sprawdź jego kształt i światło, a następnie upewnij się, że jest wystarczająco dużo miejsca na prawidłowe osadzenie kołnierza.

Dopiero później porównuj materiał, sposób zamknięcia i wygląd. W przypadku modeli oznaczonych jako 80 cm szczególnie ważne jest sprawdzenie, czego dotyczy ten wymiar – w Pokrywie 80 HD jest to średnica zewnętrzna kołnierza, natomiast światło wynosi 58,5 cm. 

Jeśli pokrywa będzie narażona na większe obciążenia, należy dodatkowo sprawdzić deklarowaną klasę lub dopuszczalne obciążenie konkretnego produktu.

Ponadto aby cieszyć się jak najdłużej odpowiednim deklem na studnie, warto zadbać o kilka kwestii.

• Najlepsze pokrywy powinny być wykonane są z wytrzymałych, odpornych na warunki atmosferyczne materiałów.
• Solidność pokryw jest kluczowa, aby wytrzymały ciężar i nie uległy pęknięciom czy uszkodzeniom.
• Jakość zamków także ma znaczenie – powinny być proste w użyciu, niezawodne i odporne na rdzę.
• Dobrym wyborem są pokrywy w odcieniach zieleni lub brązu, które lepiej wtapiają się w zieleń i współgrają z otaczającą przestrzenią.
• Warto również zwrócić uwagę na wymiary pokrywy, aby idealnie pasowała do studni.

Sprawdź pełną ofertę --> na pokrywy studzienek polimerowych.

Pokrywy polimerowe można wykorzystać na trawniku. Miejsce montażu pokrywy należy zawsze dobrać do parametrów konkretnego modelu.

FAQ

Jak zmierzyć studzienkę przed zakupem pokrywy? Zmierz światło otworu oraz miejsce przeznaczone na osadzenie kołnierza. Sprawdź również kształt studzienki i porównaj wszystkie wartości z kartą konkretnego produktu.

Czy pokrywa 80 cm pasuje do otworu o średnicy 80 cm? Nie należy tego zakładać. W przypadku Pokrywy 80 HD wymiar 80 cm odnosi się do zewnętrznej średnicy kołnierza, podczas gdy światło ma 58,5 cm. 

Pokrywa z kluczem czy bez? Wersja z kluczem daje większą kontrolę nad dostępem do włazu. Wariant bez klucza może być wygodniejszy, jeśli studzienka jest często otwierana.

Czy lepsza jest pokrywa okrągła czy kwadratowa? Nie ma uniwersalnie lepszego kształtu. Pokrywa powinna pasować do istniejącego otworu oraz miejsca, na którym będzie osadzony kołnierz.